قصد دارید بیشتر از مدتی که ویزا یا معافیت از ویزا اجازه می‌دهد در ترکیه بمانید؟ در این صورت به اجازه اقامت (ikamet izni) نیاز دارید. خبر خوب اینکه اولین درخواست بهصورت آنلاین و از طریق سامانه رسمی e-ikamet ثبت میشود و اگر مدارکتان را درست آماده کنید، روند کار ساده است. این راهنمای ۲۰۲۶ نحوه گرفتن اقامت ترکیه برای اولین بار، مثلاً اقامت توریستی ترکیه، را گام‌به‌گام توضیح می‌دهد — از اینکه چه کسی به اقامت نیاز دارد تا روزی که کارتتان با پست می‌رسد.
چه کسانی در ترکیه به اجازه اقامت نیاز دارند؟
هر تبعه خارجی که بخواهد بیش از مدتی که ویزا یا معافیت از ویزا به او داده است در ترکیه بماند، باید اجازه اقامت داشته باشد. برای اتباع بسیاری از کشورهای معاف از ویزا این سقف ۹۰ روز در هر بازه ۱۸۰ روزه است — اما این مدت بسته به پاسپورت فرق می‌کند؛ برای محاسبه سقف خودتان، راهنمای ما درباره قانون ۹۰/۱۸۰ روز را ببینید.
بیشتر افراد با اقامت کوتاه‌مدت (kısa dönem ikamet izni) شروع می‌کنند که در میان فارسی‌زبانان بیشتر با نام «اقامت توریستی» شناخته میشود. این اقامت اهدافی مانند گردشگری و اقامت طولانی‌تر، داشتن ملک در ترکیه، ارتباطات تجاری و دلایل مشابه را در بر می‌گیرد. برای شرایط خاص، انواع دیگری هم وجود دارد:
- اقامت خانوادگی — برای همسر و فرزندانی که به یکی از اعضای خانواده ساکن ترکیه می‌پیوندند.
- اقامت تحصیلی — برای دانشجویان و دانش‌آموزانی که در یک دانشگاه یا مدرسه در ترکیه ثبت‌نام کرده‌اند.
- اقامت بلندمدت — برای کسانی که دست‌کم ۸ سال به‌طور قانونی و پیوسته در ترکیه زندگی کرده‌اند.
تمرکز این راهنما بر اولین درخواست اقامت کوتاه‌مدت است؛ مسیری که بیشتر خارجیان طی می‌کنند. مراحل اصلی برای انواع دیگر هم یکسان است و فقط مدارک تکمیلی تغییر می‌کند.
قانون طلایی: پیش از پایان اقامت قانونی‌تان درخواست بدهید
مهم‌ترین قانون این است: درخواست آنلاین خود را زمانی ثبت کنید که هنوز به‌طور قانونی در ترکیه هستید — یعنی پیش از آنکه مدت ویزا یا معافیت از ویزای شما تمام شود. درخواست دیرهنگام ممکن است به رد درخواست، جریمه اورستی (ماندن بیش از مدت مجاز) و حتی ممنوعیت ورود منجر شود.
در شهرهای بزرگی مانند استانبول، نزدیک‌ترین وقت خالی ممکن است چند هفته بعد باشد. درخواستتان را زود شروع کنید و فرم پیش‌ثبت‌نام (ön kayıt) و تأییدیه وقت ملاقات را که e-ikamet به شما می‌دهد نگه دارید — این‌ها نشان می‌دهند که به‌موقع درخواست داده‌اید.
اگر بدون ویزا وارد ترکیه شده‌اید و این اولین درخواست اقامت شماست، ممکن است سامانه هزینه ویزای یک‌بار ورود را هم به اقلام پرداختی شما اضافه کند. این مبلغ به‌طور خودکار محاسبه میشود و لازم نیست خودتان آن را حساب کنید — راهنمای هزینههای اقامت ۲۰۲۶ را ببینید.
گام‌به‌گام: درخواست آنلاین در e-ikamet
- سایت رسمی را باز کنید. به e-ikamet.goc.gov.tr بروید — تنها درگاه رسمی. خودِ درخواست رایگان است؛ مراقب کسانی باشید که «وقت ملاقات» می‌فروشند.
- گزینه «اولین درخواست» را انتخاب کنید. گزینه درخواست اجازه اقامت برای اولین بار (İlk kez ikamet izni başvurusu yapıyorum) را بزنید.
- نوع و هدف اقامت را انتخاب کنید؛ مثلاً اقامت کوتاه‌مدت با هدف گردشگری.
- مشخصات پاسپورت را دقیقاً وارد کنید، همان‌طور که در پاسپورتتان آمده است — نام، نام خانوادگی، تاریخ تولد و شماره پاسپورت. حتی یک حرف اشتباه ممکن است بعداً دردسرساز شود.
- شماره تلفن و ایمیلی را وارد کنید که واقعاً از آن‌ها استفاده میکنید. اطلاع‌رسانی‌های وضعیت درخواست و کد رهگیری پستی (PTT) کارت با پیامک ارسال می‌شوند.
- آدرس خود در ترکیه را وارد کنید. این آدرس باید با مدارک محل سکونتتان یکی باشد (توضیح در ادامه).
- یک عکس بیومتریک بارگذاری کنید که به‌تازگی و با زمینه سفید گرفته شده باشد.
- مشخصات بیمه درمانی را وارد کنید — نام شرکت بیمه و شماره بیمهنامه. به همین دلیل باید بیمهنامه را پیش از تکمیل فرم بخرید.
- ذخیره کنید و وقت ملاقات (randevu) بگیرید. سامانه تاریخ، ساعت و اداره مهاجرت را تعیین می‌کند. فرم درخواست و فهرست مدارک اختصاصی خود را چاپ و فرم را امضا کنید.
- هزینه‌ها را پیش از وقت ملاقات بپردازید — عوارض اقامت (harç) و هزینه کارت.
- سر وقت ملاقات حاضر شوید و با همه مدارکتان به اداره کل مهاجرت استان (İl Göç İdaresi Müdürlüğü) بروید. از چک‌لیست مدارک وقت ملاقات ما استفاده کنید تا چیزی جا نماند.
- درخواستتان را پیگیری کنید؛ تا رسیدن کارت، وضعیت را در e-ikamet دنبال کنید — راهنمای ما درباره معنی وضعیت‌های e-ikamet همه پیام‌هایی را که ممکن است ببینید توضیح می‌دهد.
آدرس شما: اجاره‌نامه، سند ملک یا هتل
اداره مهاجرت به مدرکی نیاز دارد که محل سکونت شما را نشان دهد. بسته به شرایطتان، این مدرک معمولاً یکی از موارد زیر است:
- اجاره‌نامه محضری (noter onaylı kira sözleşmesi)، اگر خانه اجاره کردهاید.
- سند ملک (tapu)، اگر مالک ملک هستید.
- مدرک هتل یا محل اقامت، اگر در هتل می‌مانید.
آدرس شما در سامانه آدرس هم ثبت میشود و کارت اقامت به همین آدرس پست میشود؛ پس باید آدرس واقعی و فعلی شما باشد. یک نکته دیگر را هم پیش از امضای اجاره‌نامه بررسی کنید: برخی محله‌ها برای ثبت اقامت جدید اتباع خارجی بسته‌اند. اگر آدرس شما در یک محله بسته باشد، سامانه آن را نمی‌پذیرد؛ پس اول از وضعیت محله مطمئن شوید.
بیمه درمانی: مدرکی که باید بی‌نقص باشد
بیمه درمانی برای اقامت اجباری است و یکی از رایج‌ترین دلایل برگشت خوردن پرونده‌هاست. بیمهنامه شما باید چهار شرط زیر را داشته باشد:
- بیمهنامه درمانی مخصوص اقامت (yabancı sağlık sigortası) از یک شرکت بیمه مورد تأیید در ترکیه باشد — بیمه مسافرتی پذیرفته نمی‌شود.
- کل مدت اقامتی را که درخواست میکنید پوشش دهد.
- نام، تاریخ تولد و شماره پاسپورت شما در آن دقیقاً با پاسپورتتان یکی باشد.
- اصل و قابل استعلام باشد — روش آن را در راهنمای ما درباره استعلام اصالت بیمهنامه ببینید.
پوشش را دولت تعیین می‌کند و در همه شرکت‌های مورد تأیید یکسان است؛ بنابراین قیمت بیشتر به سن شما و مدت بیمهنامه بستگی دارد. اگر قصد دارید مدت بیشتری بمانید، بیمهنامه دوساله میتواند قیمت امروز را برایتان ثابت نگه دارد — در مقاله ما درباره انتخاب بیمهنامه یک‌ساله یا دوساله مقایسه کنید. دانشجویان می‌توانند SGK را هم در نظر بگیرند؛ مطلب بیمه برای اقامت تحصیلی را ببینید.
قیمت واقعی خود را در کمتر از ۵ دقیقه بدانید
قیمت‌های زنده از شرکت‌های بیمه معتبر ترکیه، محاسبه‌شده بر اساس مشخصات شما.
اثبات تمکن مالی
ممکن است از شما خواسته شود نشان دهید که میتوانید هزینههای دوران اقامت خود را تأمین کنید — مثلاً با صورت‌حساب بانکی، مدرک درآمد یا نامه حمایت مالی (اسپانسر). شرایط بسته به نوع و هدف اقامت فرق می‌کند؛ پس از فهرست مدارکی که e-ikamet برایتان تهیه می‌کند پیروی کنید. صورت‌حساب‌هایی که به زبان خارجی هستند معمولاً به ترجمه رسمی به ترکی نیاز دارند.
چقدر طول می‌کشد؟
باید برای سه دوره انتظار برنامه‌ریزی کنید:
- تا روز وقت ملاقات — بسته به شهر، از چند روز تا چند هفته.
- بررسی پرونده — مهلت قانونی رسیدگی حداکثر ۹۰ روز از تاریخ تکمیل پرونده است. بسیاری از درخواست‌ها زودتر به نتیجه می‌رسند.
- تحویل کارت — پس از تأیید، کارت چاپ و با پست (PTT) ارسال میشود و کد رهگیری به تلفن شما پیامک میشود.
مطمئن شوید بیمه درمانی‌تان در تمام این مدت معتبر می‌ماند و کل مدت اقامتی را که درخواست کردهاید پوشش می‌دهد.
اشتباهات رایج در اولین درخواست (و راه پیشگیری از آن‌ها)
- درخواست دادن پس از پایان اقامت قانونی. همیشه در مدت ویزا یا معافیت از ویزا درخواست بدهید.
- پاسپورتی که خیلی زود منقضی میشود. پاسپورت شما باید دست‌کم ۶۰ روز بیشتر از پایان اقامتی که درخواست میکنید اعتبار داشته باشد.
- غلط تایپی در فرم. نام و شماره پاسپورت باید با همه مدارک، از جمله بیمهنامه، یکی باشد.
- بیمه نادرست. بیمه مسافرتی، یا بیمه‌نامه‌ای که پیش از پایان مدت اقامت درخواستی تمام شود، به رد درخواست می‌انجامد. مطلب چرا درخواست اقامت به‌خاطر بیمه رد میشود را بخوانید.
- مشکلات آدرس. آدرسی در محله بسته، یا آدرسی که با قرارداد اجاره‌تان یکی نیست.
- پرداخت‌نکردن هزینه‌ها. هزینه‌ها باید پیش از وقت ملاقات پرداخت شوند و رسیدها را هم باید همراه ببرید.
- پول دادن به واسطه‌ها برای گرفتن وقت. وقت ملاقات رسمی از طریق e-ikamet رایگان است.
سؤالات متداول
آیا میتوانم برای اقامت ترکیه آنلاین درخواست بدهم؟
بله. فرم درخواست را پر میکنید و وقت ملاقاتتان را بهصورت آنلاین در e-ikamet.goc.gov.tr میگیرید. در بیشتر موارد، سپس در روز وقت ملاقات مدارکتان را حضوری به اداره مهاجرت تحویل میدهید.
چه زمانی باید برای اولین اقامتم درخواست بدهم؟
تا وقتی ویزا یا مدت معافیت از ویزای شما هنوز معتبر است و هرچه زودتر؛ چون در شهرهای بزرگ ممکن است نزدیک‌ترین وقت ملاقات چند هفته بعد باشد.
آیا برای درخواست به وکیل یا آژانس نیاز دارم؟
نه. خودتان میتوانید درخواست بدهید و وقت ملاقات رسمی هم رایگان است. وکیل میتواند در پروندههای پیچیده کمک کند، اما الزامی نیست.
آیا میتوانم برای اقامت از بیمه مسافرتی استفاده کنم؟
نه. به بیمهنامه درمانی مخصوص اقامت (yabancı sağlık sigortası) از یک شرکت بیمه مورد تأیید در ترکیه نیاز دارید که کل مدت اقامت را پوشش دهد.
گرفتن اقامت ترکیه چقدر طول می‌کشد؟
مهلت قانونی بررسی حداکثر ۹۰ روز از تاریخ تکمیل پرونده است. پس از تأیید، کارت چاپ و با پست (PTT) تحویل داده میشود.
هزینه اقامت ترکیه در ۲۰۲۶ چقدر است؟
هزینه کارت در سال ۲۰۲۶ برابر ۹۶۴ لیر است؛ بهعلاوه عوارض اقامت (harç) که به تابعیت شما و مدت اقامت بستگی دارد، و هزینه بیمه درمانی. جزئیات در راهنمای هزینههای ۲۰۲۶ ما آمده است.
اگر محلهام برای ثبت اقامت بسته باشد چه کنم؟
در محله بسته نمیتوانید آدرس اقامت جدید ثبت کنید. پیش از امضای قرارداد اجاره، وضعیت محله را بررسی کنید و آدرسی در یک محله باز انتخاب کنید.
آیا در زمان بررسی اولین درخواستم میتوانم از ترکیه خارج شوم؟
خروج پیش از اعلام نتیجه ممکن است روند درخواست و ورود دوباره شما را پیچیده کند. پیش از سفر از اداره مهاجرت بپرسید یا با خط ۱۵۷ ویژه خارجیان تماس بگیرید.
کارت اقامت را چگونه دریافت میکنم؟
با پست (PTT) و به آدرسی که در درخواست ثبت کردهاید. کد رهگیری با پیامک برایتان ارسال میشود و کارت حضوری به خود شما تحویل داده میشود.
قیمت واقعی خود را در کمتر از ۵ دقیقه بدانید
قیمت‌های زنده از شرکت‌های بیمه معتبر ترکیه، محاسبه‌شده بر اساس مشخصات شما.